Tijdens de theatervoorstelling ‘Listen Up!’ op 30 november in de Stadsschouwburg wordt door drie stemkunstenaren het begrip kunstmatige intelligentie onderzocht. Hoog zwevend boven het publiek wordt op drie constructies een interactief en vernieuwend spel vertoond.

Bij binnenkomst in de foyer staat een kleine hoeveelheid mensen te wachten. Het valt op dat de grootste opkomst voornamelijk ouders met hun kinderen zijn. Na enige tijd worden de deuren naar de zaal geopend, waar drie mannen klaar staan verhoogde platforms boven de grond. Zij maken merkwaardige geluiden. ‘Listen Up!’ is een interactief hoorspel dat is ontworpen door beatboxer, danser en stemkunstenaar Abdelhadi Baaddi, zoals je die vroeger op de radio hoorde. De drie stemkunstenaren produceren tijdens de voorstelling al het geluid live. Vervolgens wordt het geheel versterkt door vooruitstrevend 4D geluid

De bezoekers kunnen een kijkje nemen in de mogelijke toekomst, waar algoritmes en robots een onlosmakelijk deel van de samenleving worden

Iedereen gaat rondom de constructies staan en de voorstelling begint. De muziek wordt steeds harder en de lichten worden feller. Nadat de mannen meerdere onbegrijpelijke beatboxsounds hebben laten horen wordt verteld over een ‘kunstmatige superintelligente’ die zij willen creëren. Hierbij stellen zij het publiek de vraag: ‘’hoe zal de toekomst eruitzien als jij het voor het zeggen had?’’ De master of ceremony, Abdelhadi Baaddi, neemt na een introductie het voortouw. De voorstelling wordt in totaal door drie mannen gespeeld, met allemaal hun eigen specifieke talenten. Zo is er een stem data-analist, een talenspecialist en is er tot slot de bedenker van het stuk. Zij hebben allemaal gemeen dat zij fantastische beatboxtalenten zijn. Via de oerknal komen we aan in het nu, waar er kennis wordt gemaakt met AZLA (Artificieel Zelf Leren Algoritme). Dit is een robotstem die de mannen hebben gecreëerd als een vrouwenstem. De robot evolueert uiteindelijk tot een intelligente, zelfstandige robot. Dit is het doel van de kunstmatige superintelligentie waar de mannen het in het begin over hebben. Zij willen een robot creëren die bijvoorbeeld het huis op kan ruimen en die een auto kan besturen.

Het publiek maakt tijdens de voorstelling keuzes die bepalend zijn voor het verloop hiervan. Er wordt ten eerste gevraagd aan een willekeurige man of hij ‘’hallo’’ wil zeggen, waarna de robot dit herhaalt en het hele publiek verbaast op kijkt, omdat zij ineens een robotstem horen. Het publiek mag daarna bepalen wat voor soort eigenschappen de robot zal krijgen. Er worden vragen gesteld als: ‘’wil je dat de robot je kamer opruimt of wil je dat de robot kan zorgen voor ouderen?’’ Hierbij wordt duidelijk dat de tamelijk jonge kinderen willen dat de robot alles voor hen doet, maar dat de ouderen iets logischer nadenken en niet hun hele leven willen overlaten aan een robot. Dit interactieve spel krijgt het publiek mee. Het is een les over hoe kunstmatige intelligentie met ons aan de haal kan gaan.

Achteraf neemt Baaddi van het stuk tijd om te praten met mensen uit het publiek: ‘’Mijn bedoeling met theater maken is om altijd een beleving te creëren, zodat ik hier een extra dimensie aan kon geven. Ik probeer om andere settings te vinden, waarin mensen op een andere manier iets beleven. Hierdoor is dit concept ontstaan. Ik wilde echt een nieuwe wereld creëren, aangezien wij nu in een heel rap tempo veranderende wereld leven. Een van de grootste oorzaken hiervan is, in mijn optiek, de technologisering. Mijn idee was om hierbij deze twee dingen bij elkaar te brengen. Op deze manier kunnen de bezoekers een kijkje nemen in de mogelijke toekomst, waar algoritmes en robots een onlosmakelijk deel van de samenleving worden’’, aldus Baaddi.

In gesprek met Abdelhadi Baaddi
Foto: India

 

Een van de stemkunstenaars vertelt over hoe hij zijn beatboxkunsten heeft geleerd: ‘’Ik luister naar een geluid en probeer deze te kopiëren met mijn stem. In het begin is dit redelijk moeilijk, maar na een aantal jaar van veel oefenen, weet je precies welk geluid je bij welk deel van je stem moet toepassen. Je stem is een prachtig instrument die je op veel meer manieren kunt gebruiken, dan alleen bijvoorbeeld bij praten of zingen’’, aldus Mando.