Scheefwonen is een groot probleem in de grote Nederlandse steden. Het kabinet kwam in september met een plan om dit aan te pakken, maar dit plan rammelde aan alle kanten. Wat is dan wel de oplossing voor scheefwonen? Ik vroeg het aan Tess Meerding, raadslid van de VVD in Utrecht, en Floor de Koning, raadslid van GroenLinks in Utrecht.

Uit een onderzoek van Deloitte uit 2017 blijkt dat bij slechts 3 procent van de 2,3 miljoen sociale huurwoningen er sprake is van een evenwicht tussen de waarde van het huis, de huurprijs en het inkomen van de huurder. Verder kwam uit dit onderzoek naar voren dat in vrijwel alle gevallen de huurprijzen lager liggen dan de huurprijzen die verwacht zouden mogen worden op basis van het inkomen en de marktwaarde van het huis. Tegenover het landelijk gemiddelde van 13,8 procent is 18 procent van de huurders van sociale huurwoningen in Utrecht een scheefwoner.

In juni 2018 bracht Aedes (de vereniging voor woningcorporaties in Nederland) het ‘Manifest Passend Wonen’ naar buiten. In dit manifest staat beschreven dat de woningcorporaties vinden dat er vaker gecontroleerd moet worden of de huurprijs en de woning nog steeds passen bij het inkomen en de gezinssituatie van de huurder. Als dit niet zo is, zal de huur moeten worden verhoogd. De corporaties zeggen dat het huidige beleid ‘scheefgroei’ in de hand werkt. Dit houdt in dat er huishoudens zijn die te goedkoop, te duur of te krap wonen. Ze rekenen erop dat het nieuwe beleid dit zal tegengaan.

Als reactie op het manifest van de woningcorporaties brachten de Amsterdamse huurdersorganisaties in augustus 2018 het ‘Pamflet Inbreuk Huurrecht’ naar buiten. In dit pamflet uitten de organisaties hun zorgen over de ideeën van de corporaties. Zij zeggen dat door de voorgestelde regels huurders gedwongen zijn meer huur te betalen of in een kleinere woning te gaan wonen. Ze zeggen dat de huurders zo ‘verjaagd’ worden door de corporaties. Het manifest is volgens de organisaties een bedreiging voor de woonzekerheid van de huurders. Ook worden er diverse mogelijke oplossingen gegeven om de krapte op de woningmarkt op te lossen.

Tess Meerding, raadslid van de VVD, zegt dat zij zich over het algemeen kan vinden in het ‘Manifest Passend Wonen’ van Aedes. “We zijn blij dat de corporaties ook actief bezig zijn met het zoeken van een oplossing van dit probleem. Wat we geen goed idee vinden uit dit manifest is het geven van voorrang voor huur in de vrije sector. Wij denken dat dit het probleem alleen maar zal verschuiven. Één van de mogelijke oplossingen is dat er meer gebouwd moet worden, aangezien er nu geen alternatieven zijn voor scheefwoners. Als blijkt dat dit onvoldoende helpt, zullen we tot andere maatregelen over moeten gaan, zoals de inkomensafhankelijke huurverhoging.”

Floor de Koning, raadslid van GroenLinks, vindt woningcorporatie Portaal in Utrecht een mooi voorbeeld van hoe het ook kan. “Het beleid van Portaal zorgt voor gemengde buurten, mensen met verschillende inkomens wonen naast elkaar. Dat is uiteindelijk wat je wil. Ik vind het kabinetsplan te kort door de bocht, het mag wel een stuk beter uitgewerkt worden. Ik vind dat we genuanceerder naar scheefwoners moeten kijken, het zijn vaak mensen die net te veel voor de sociale huur verdienen. Voor hen is er echter geen betaalbaar alternatief. De oplossing zou zijn om veel meer betaalbare woningen te bouwen, zowel in de sociale- als in de midden huur. De gemeente zal daarop moeten gaan sturen.”