UTRECHT – ‘Carpe Diem’ is het levensmotto van uitvaartondernemer David van de Waal. Hij vindt dat je van elke dag moet genieten. “De dood maakt juist dat je nu volop leeft. Als iets geen begrenzing heeft, verliest het waarde.”

Van de Waal is al jarenlang actief in de uitvaartbranche. In 1986 begon hij te werken als beheerder van een crematorium. Acht jaar later kreeg hij de kans om te beginnen bij PCB uitvaartzorg in Utrecht, waar hij tegenwoordig directeur is. “PCB uitvaartzorg is een kleine organisatie met vier locaties, die werken vanuit een protestantse achtergrond”, begint Van de Waal. Toch speelt het geloof een minder belangrijke rol dan vroeger. “Mensen hebben een steeds mindere band met de kerk. Daarom leidt de uitvaartondernemer steeds vaker de uitvaart .” Van de Waal vindt het niet fijn dat deze trend zich voordoet: “Het is beter als iemand anders de invulling van de uitvaart regelt. Ik kan mij dan meer richten op de details. Als ik bij een familie thuis ben en ik zie dat het eenvoudig maar netjes is, dan bied ik niet de meest extraverte kisten aan.” Bovendien verzorgt PCB uitvaartzorg tegenwoordig ook uitvaarten voor andere religies.

Als uitvaartondernemer kom je soms in lastige situaties terecht. Van de Waal is zelf protestant en komt in zijn werkveld in aanraking met actuele thema’s, zoals zelfdoding en euthanasie. Voor sommige protestanten is dit nog steeds een gevoelig onderwerp. Van de Waal ondervindt hier zelf weinig hinder van. “Ik zie zelfdoding als psychische nood. Mensen komen niet zomaar tot die stap. Er gaat een heel proces aan vooraf. Soms komt het ook weleens voor dat het geheel onverwachts gebeurt en de naasten geen signalen zagen. Het kan een schreeuw om aandacht zijn, die helaas slecht afloopt.” Daarnaast wil Van de Waal niet oordelen over iemands leven. “Hoe je leeft, sterf je ook vaak. Dus als ik moeite zou hebben met zelfdoding, oordeel ik over iemand zijn leven. Dan vind ik dat die persoon slecht geleefd heeft, terwijl ik dat dus juist helemaal niet vind.”

De uitdaging voor Van de Waal is vooral om een goede uitvaart neer te zetten. Hij ervaart elke uitvaart weer anders. Bij een protestante uitvaart zijn er bijvoorbeeld veel verschillende stromingen die om een andere aanpak vragen. “Aan de ene kant heb je de behoudende kerken. Bij deze uitvaarten is vooral de kleur zwart aanwezig. Ook wordt er weinig gezongen en zijn er lange preken. Voor de buitenwereld ziet het er vaak sober uit, maar voor de nabestaanden is dit volstrekt normaal en biedt het troost.” Aan de andere kant heb je de protestanten die de evangelische geloofstak aanhangen. Hier zijn uitvaarten veel uitbundiger. “Soms zijn er bandjes aanwezig die tijdens de uitvaart spelen, of steken mensen hun hand op om God te loven.” Het is bijna onmogelijk om te spreken van een typische protestantse uitvaart.

Voor Van de Waal betekent het leven veel. Zijn motto is niet voor niets ‘Carpe Diem’, wat pluk de dag betekent. Door dit werk is hij zich ervan bewust hoe plotseling het leven over kan zijn, daarom is de drang om te leven voor Van de Waal zo groot, dat hij vindt dat de dood bijna niet in het leven thuishoort. De dood is bijna een stimulans om te leven voor hem. “Je weet dat het ooit ophoudt, dus ga je doen wat je vandaag doet. Als ik niet dood zou gaan, kan ik die dingen net zo goed over duizend jaar doen.” Wel is hij ervan overtuigd dat je over de dood moet nadenken. “Voor de nabestaanden is het fijn om jouw wensen te weten. Jij bent er zelf niet meer bij. De nabestaanden moeten op een waardige manier afscheid van jou nemen. Daarom is het fijn om je wensen bekend te maken, zodat de nabestaanden tijdens de uitvaart echt het idee hebben dat jij het bent.”