Pancha Ganapati is een modern hindoestaans feest. Het wordt elk jaar van 21 tot en met 25 december gevierd met familie en vrienden en staat centraal voor een nieuw begin. De 17-jarige middelbare scholiere Tharanika is zelf hindoestaanse en vertelt hier wat er gevierd wordt tijdens het feest.

Pancha Ganapati is een vijfdaags feest waarop elke dag een ander thema centraal staat. Het wordt thuis gevierd met vrienden en familie. Ook komt de ‘pandit’ langs. Tharanika legt uit dat dit een soort priester is, hij voert enkele rituelen uit die ‘punja’ worden genoemd. ‘Tijdens dit feest worden er geen speciale diensten in de tempel gehouden, maar als je wilt bidden kun je er natuurlijk altijd naartoe.’

Tijdens Pancha Ganapati heeft elke dag een ander thema en een andere thema-kleur. ‘Elke dag versier je je huis in de kleur die bij die dag hoort.’

Op de eerste dag wordt harmonie en liefde tussen familieleden gevierd. De kleur die hierbij centraal staat is goudgeel. ‘Je bidt dat je met je familie een goede familie zal zijn, zonder ruzies of problemen.’ Het begint met dit thema omdat je dan als familie een eenheid kan zijn gedurende het feest.

Een dag later wordt harmonie en liefde tussen buren en mensen om je heen gevierd. Deze dag heeft de kleur koninklijkblauw. Deze dag vier je gezamenlijk met buren en naasten.

De derde dag staat centraal voor werk. Op deze dag vier je de liefde en harmonie tussen je zakenpartners. ‘Je bidt dat het goed gaat met je werk, dat dit soepel verloopt zonder enige problemen.’ De kleur van deze dag is robijnrood.

‘Op dag vier beginnen de kinderen de dag met dans, muziek en zang.’ vertelt Tharanika. ‘Je bidt deze dag voor succes in de kunstvorm.’ Op deze dag wordt dan ook vreugde en harmonie van de kunst gevierd en is de themakleur smaragdgroen.

Op de vijfde dag en dus laatste, worden alle zonden vergeven als alle dagen goed zijn gegaan. Op deze dag staat liefde en harmonie centraal. Ook is het dan de viering van het nieuwe jaar. ‘Deze dag wordt groots gevierd, want alle kinderen krijgen grote cadeaus.’

Het is gebruikelijk om het beeld van de god Ganesha tijdens deze dagen in het middelpunt de woonkamer te zetten. ‘Ganesha is de god van wijsheid en wij hindoes bidden tot hem voor we aan iets nieuws beginnen.’legt Tharanika uit. Voor het godenbeeld worden etenswaren en verse bloemen neergelegd. ‘Deze worden geofferd en daarna ga je bidden.’ Als dat afgerond is mag het eten opgegeten worden, omdat het dan gezegend is. ‘Het eten is wel altijd vegetarisch, dus we eten geen vlees en vis.’ Qua maaltijden verschilt het wat er gemaakt wordt. Meestal wordt er rekening gehouden met wat de god zelf lekker vindt. ‘Ganesha houdt van kikkererwten en zoete hapjes. Vandaar dat er vaak rijst met groente wordt klaargemaakt en de zoetigheden die we zelf lekker vinden.’

Verder is het zo dat je tijdens deze rituelen rein moet zijn. Je moet gedoucht zijn en nieuwe kleding dragen. ‘We hebben traditionele kleding die gedragen wordt.’ Meisjes onder de 18 dragen een ‘salwar’, dit is een tweedelig pak bestaand uit een lang shirt en een wijde broek. Vrouwen dragen een ‘sari’, dit is een lap stop van vijf tot zeven meter lang die de vrouw om zich heen slaat als een jurk. En de mannen dragen een ‘kurta’, dit is een broek waarover ze een lange bloes tot over hun knieën dragen. Overigens merkt Tharanika op dat deze kleding bij alle godsdienstige feesten wordt gedragen.

Pancha Ganapati is ontstaan in het noorden van India en wordt aleen daar gevierd. Hier zijn ze, in tegenstelling tot de hindoestanen in het zuiden, wat losser. De meeste gebruiken en rituelen komen van de voorouders. Ze worden zo generatie na generatie doorgegeven en overgenomen.