UTRECHT - Het vieren van de vrijheid is prachtig en daar lijken dan ook de meeste activiteiten aan verbonden zijn. Niets is minder waar, ook herdenken kan op veel verschillende manieren. Utrechtcentrumoost.hu.nl maakt een overzicht van de activiteiten in Utrecht op de Herdenkingsdag.

Herdenkingsplechtigheid op het Domplein

Op het Domplein is ieder jaar een herdenkingsplechtigheid. Ook dit jaar kun je hierbij aansluiten om 19:30 uur vanaf het Pieterskerkhof. Vanuit daar kun je in de Stille Tocht wandelen door de binnenstad van Utrecht. De tocht wordt begeleid door het luiden van de Salvator, de grootste Domklok, geluid door het Utrechts Klokkenluiders Gilde.

Een van de bezoekers wordt uitgenodigd de fakkel aan de voet van het verzetsmonument te ontsteken, en daarmee start de Utrechtse dodenherdenking van 2017. Kort voor 20.00 uur klinkt het trompetsignaal: Geef Acht, voor twee minuten stilte. Aansluitend aan deze twee minuten houdt burgemeester Jan van Zanen een korte toespraak met daaropvolgend de kranslegging.

Naast de herdenking bij de Dom zijn er de hele dag op diverse locaties plechtigheden en stille tochten. Alle informatie en tijden kun je Utrechts Comité 4 mei-Herdenking vinden.

Herdenkingsconcert Domkerk

Na afloop van de herdenking op het Domplein is er in de Domkerk een concert. Harpist Remy van Kesteren geeft hier de leiding aan het concert. Dit concert staat in het teken van het herdenken op 4 mei, en het vieren op 5 mei. Op Bevrijdingsdag zal Remy dan ook het festival openen. Herdenken en vieren worden op deze manier muzikaal in verbinding gebracht. Het thema van de muziek van Remy van Kesteren is hoop. De harpist wordt begeleid door zijn eigen band.

Open Joodse Huizen

Kleinschalige bijeenkomsten om te herinneren en te herdenken, dat is waar het programma van Open Joodse Huizen over gaat. Huidige bewoners bieden ruimte aan vroegere bewoners, getuigen en nazaten om verhalen over de vroegere Joodse bewoners te vertellen. De verhalen zijn in het thema van de oorlog, het leven voor de oorlog en erna. Het verzet, de vervolging en bevrijding worden ook besproken. Iedereen is welkom om te luisteren en mee te praten. De toegang voor dit programma is gratis. Meer informatie over locaties en tijden kun je vinden op de site van Open Joodse Huizen.

Theater na de Dam

In de Stadsschouwburg Utrecht is om 19.00 uur de voorstelling ‘Waar was ik straks’ te zien van Sam Ghilane, waarin zij de relatie met haar vlak voor de oorlog geboren oma bespreekt. De voorstelling gaat over herinneringen en waarom herinneringen zo pijnlijk kunnen zijn. De vraag of herinneringen, die niet gedeeld worden, toch van generatie op generatie kunnen doorgaan staat centraal.

Vervolgens is er om 20.30 uur een theatrale wandeling vanaf de Schouwburg. De lezing ‘Voorbij het Strijklicht’ van schrijver/theatermaker Rebekka de Wit begint daarna om 21.00 uur. In deze lezing vertelt zij vanuit een nieuw perspectief op herdenken.

Meer informatie over Theater na de Dam vind je hier

De zachte kracht van het verzet
In het Academiegebouw geeft schrijver Abdelkader Benali een lezing over recente ontwikkelingen om daarmee te pleiten voor verschil, verzet en vrijheid. De nationalistische wind die momenteel waait door Europa, en de oprukkende angstgevoelens onder de bevolking staan daarbij centraal.

Na afloop spelen gitarist Reinier Baas en violist Jeffrey Bruinsma een speciaal voor deze gelegenheid gemaakte compositie. Meer over de lezing in het Academiegebouw is te vinden op deze site.

Filmhuizen in het teken van 4 mei
The Zookeeper’s Wife
Voor wie lezingen en concerten niet op het lijf zijn geschreven is er ook ruimte om naar de film te gaan in het teken van 4 mei. In het Louis Hartlooper Complex draait de film The Zookeeper’s Wife, een waargebeurd en persoonlijk oorlogsverhaal. De Poolse Antonina en haar man Jan Zabinski wisten tijdens de Tweede Wereldoorlog meer dan driehonderd Joden uit de handen van de Nazi’s te redden door ze een schuilplek te bieden in hun dierentuin. In deze film staat hoop centraal, en vertelt het verhaal van het gezin en de tijdelijke Joodse bewoners in deze oorlog.

Het leven van Alice Droller
Alice Droller was actrice en cabaretière. Germaniste Katja Zaich deed onderzoek naar Alice Droller en vertelt over haar leven. Met haar Drie Dames-Cabaret was zij de eerste vrouw in Nederland die een cabaret begon die geheel uit vrouwen bestond. In september 1940 werd de familie Dorell door de bezetter gedwongen om hun huis te verlaten. Op 15 juli 1942 zat Alice samen met haar jongere broer in de eerste trein van Westerbork naar Auschwitz, waar ze niet veel later is vermoord.

Het verhaal dat Katja Zaich vertelt is onderdeel van Open Joodse Huizen, en kun je vinden in filmhuis ‘t Hoogt. Meer informatie vind je op de site van Open Joodse Huizen. 

Wandelingen in het teken van 4 mei
Gildewandelingen: Schuilen
Tijdens deze wandeling kom je langs schuilplaatsen en schuilkerken in Utrecht. De schuilplaatsen waren in de Tweede Wereldoorlog nodig om Joodse kinderen te laten onderduiken. Utrechtse studenten hielpen de kinderen hierbij. De verhalen kun je ontdekken tijdens deze wandeling onder leiding van Carolien ter Burg. De wandeling start voor het VVV op Domplein 9 om 14:00 uur.

Rondje Hortus: ‘De Hortus in Verzet’
Een andere wandeling waarbij we het verzet van Utrechtse studenten terug horen is ‘Hortus in Verzet’ van het Universiteitsmuseum Utrecht. Hier krijg je het verhaal te horen van Prof. dr. Victor Jacob Koningsberger. Koningsberger was de eerste hoogleraar die het opnam voor de Joodse collega’s van de universiteit die door de Duitse bezetters werden verbannen. Onder zijn leiding werd het Hortus, een plek waar studenten konden onderduiken en van waaruit ze deelnamen aan het verzet. Met deze wandeling krijg je het minder bekende verhaal te horen van het Utrechtse studentenverzet. Meer informatie vind je op de site van het Universiteitsmuseum.