In Nederland is het op donderdag als eerst mogelijk om een stem uit te brengen voor de Europese Parlementsverkiezingen. Rond twee uur ’s middags zijn er in het verzorgingstehuis Bartholomeus Gasthuis – tevens stemdistrict 8 – 500 stemmen geteld.

Bij binnenkomst stond het stemloket eigenlijk direct tegenover de entree. In de deurpost hing een grote poster met alle kandidaten voor de verkiezingen erop. Vroeg in de middag was het er nog relatief rustig, met af en toe eens iemand die naar binnen liep. Het waren er haast niet meer dan drie tegelijk.
Hoewel er rond de late lunchtijd niet veel stemmers liepen, zei Verbruggen dat dat later wel zou komen. ‘Tussen vijf en zeven wordt het naar verwachting druk. Dan komen de mensen uit hun werk en gaan ze even stemmen.’ Dat is dan een soort spitsuur. Ook om half negen zou het nog wat drukker kunnen worden, omdat mensen dan op het laatste moment toch nog even hun stem uit willen brengen.

Druk bezocht
Het Bartholomeus Gasthuis valt onder stemdistrict 8, en was volgens Maaike Verbruggen, die achter het stemloket zat, een relatief druk bezocht stembureau. ‘We liggen centraal, op kleine afstand van het Centraal Station. Veel mensen komen hier dus langs en brengen dan hier hun stem uit.’ Verbruggen meldde daarbij wel dat de opkomst tijdens de Provinciale Statenverkiezingen in maart hoger was. Dat had volgens haar vooral te maken met de aanslag op de tram, twee dagen ervoor. Ook vertelde ze dat mensen bij de Europese Parlementsverkiezingen wellicht het gevoel hebben dat het zo ver weg is, en het dan maar laten om te stemmen. Ze checkte even haar telefoon. De opkomst in Utrecht was op dit moment 17,8%. Verbruggen verklaarde dat door te stellen dat Utrecht een stad is met veel hoogopgeleiden. ‘En hoogopgeleiden stemmen over het algemeen meer.’
Toch wil ze het belang om wél te stemmen tijdens de Europese verkiezingen benadrukken. ‘Het Europese belang wordt steeds groter,’ zegt ze. ‘Bovendien is het zo dat er steeds meer Europese regelgeving doorsijpelt in de landelijke wetgeving.’ Een voorbeeld daarvan is dat er vanaf 2021 geen plastic wattenstaafjes en koffieroerstaafjes meer in de schappen mogen liggen.

Op vrouw stemmen
De mensen bleven met kleine vlagen binnenkomen. Als mensen klaar waren met stemmen, was er soms wat verwarring over waar het stembiljet in moest. ‘Daar moet ‘ie in,’ er werd door één van de vier mensen achter het stemloket gewezen naar een container met een gleuf erin.
Er was naar aanleiding van de commotie rond Forum-voorman Thierry Baudet de massale oproep via sociale media om op een vrouw te stemmen. Daar leken de stemmers in het Bartholomeus Gasthuis niet zo mee bezig te zijn. Zo zei een oudere vrouw die net gestemd had dat ze haar keuze daar niet door laat beïnvloeden. ‘Dat is toch juist verkeerd? Het gaat om de boodschap die de kandidaat heeft en waar hij of zij voor staat.’ Ze wilde niet op een vrouw stemmen, alleen omdat het een vrouw is. Een jongere vrouw daarentegen vond het juist wel een goed plan om expres op een vrouw te stemmen. ‘Zo geef je een duidelijk signaal af.’